Dodano:

0
Kategoria: Dieta

Dieta bezglutenowa to jedna z najtrudniejszych do przestrzegania diet. Muszą się do niej stosować osoby chore na celiakię, glutenozależną chorobę trzewną; restrykcyjny jadłospis wykazuje także działanie profilaktyczne w tym zakresie. Na czym polega dieta bezglutenowa, jakie produkty dopuszcza, a czego należy zdecydowanie unikać?


Czym charakteryzuje się dieta bezglutenowa?

Dieta bezglutenowa, jak sama nazwa wskazuje, polega na absolutnym wykluczeniu z pożywienia produktów z zawartością glutenu. Eliminuje więc pokarmy z dodatkiem naturalnych i przetworzonych zbóż – pszenicy, jęczmienia i żyta. Źródłem tego szczególnego rodzaju białka są także pszenżyto, orkisz i w większości wypadków owies (choć bezpieczeństwo tego zboża jest akurat kwestią sporną – 95% chorych nie ma problemów z bezglutenowym owsem).

Na dietę bezglutenową powinny przejść nie tylko osoby chore na celiakię, ale też zmagające się z alergią na gluten. Obydwa schorzenia to nietolerancje pokarmowe: celiakia ma podłoże autoimmunologiczne, a alergia na gluten jest zwykłą alergią pokarmową. Po rozpoznaniu celiakii dieta bezglutenowa jest koniecznością już do końca życia; alergia na gluten może się wyciszyć, a nawet całkiem ustąpić. Jeśli chodzi o działanie profilaktyczne, należy wyeliminować gluten z diety już w wieku niemowlęcym. Cała trudność polega na tym, że sporo produktów w sklepach zawiera gluten ukryty, tzn. niewymieniony bezpośrednio w składzie (np. zagęszczacze na bazie skrobi pszennej w bulionach czy w jogurtach).


Produkty dozwolone w diecie bezglutenowej

Do produktów, które są naturalnie bezglutenowe, należą: ryż, ziemniaki, kukurydza, soja, proso, gryka, maniok, tapioka, amarantus, sago, soczewica, fasola, sorgo, orzechy, a także mięso, owoce oraz warzywa. Status bezglutenowych otrzymują także produkty przetworzone, w których zawartość glutenu jest mniejsza niż 20 ppm (czyli 20 mg na kg). Koniecznych ustaleń dokonuje FAO/WHO, a przebadane produkty zostają oznaczone międzynarodowym symbolem przekreślonego kłosa.

Obok produktów z roślin naturalnie bezglutenowych można spożywać także przetworzone zboża glutenowe, a jadłospis można poszerzyć np. o kaszę jaglaną, cieciorkę, sezam, siemię lniane czy ziarna słonecznika. Należy jednak pamiętać, że dostępna w sklepach mąka kukurydziana, gryczana czy ryżowa mogą być zanieczyszczone glutenem. Wystarczy, że mąka była zmielona w jednym młynie ze zbożem glutenowym lub że różne zboża zostały przetworzone w tym samym zakładzie. Mimo wszystko warto więc wybierać tylko sprawdzone produkty ze znakiem przekreślonego kłosa.


Produkty zabronione w diecie bezglutenowej

Do produktów absolutnie zakazanych wśród osób chorych na celiakię i alergików na gluten należą: mąka pszenna i żytnia, zwykłe makarony i pieczywo (chleb biały, razowy, bułki), kasza manna oraz kasza jęczmienna (kasza pęczak, łamana, perłowa). Dieta bezglutenowa wyklucza także otręby pszenne, ciasta, herbatniki i wszelkie słodycze z mąką pszenną (w tym sporo rodzajów cukierków i nadziewane czekolady), kawę zbożową czy niektóre wędliny (salceson, kaszankę, pasztetową). Generalnie nie należy spożywać produktów, które zawierają jakikolwiek dodatek pszenicy, żyta czy jęczmienia, nawet w formie przetworzonej.

dieta bezglutenowa


Kilka ważnych informacji o diecie bezglutenowej

1. Dieta bezglutenowa nie odchudza

Produkty bezglutenowe są niemal tak samo kaloryczne, jak te z domieszką glutenu. Dla przykładu: tradycyjny francuski rogalik liczy sobie 392 kcal, a jego bezglutenowa wersja: 388 kcal; kromka zwykłego chleba dostarcza organizmowi 254 kcal, a kromka bez glutenu: 242 kcal. Różnice są nieznaczne, więc jeśli poszukujemy typowo odchudzającej diety – trafiliśmy pod zły adres.

2. Spożywanie alkoholu

Osoby na diecie bezglutenowej mogą spożywać alkohol czysty, ale nie kolorowy. W tego typu wódkach gluten może występować w aromatach, barwnikach i innych dodatkach. Dieta eliminuje także piwo – zawiera ono zabroniony słód jęczmienny.


3. Skonsultuj się z lekarzem!

Jeśli przejdziemy na dietę bezglutenową bez odpowiedniej konsultacji czy przygotowania, możemy pozbawić organizm koniecznych składników odżywczych (błonnika, cynku, magnezu, żelaza, kwasu foliowego). Warto więc dostosować się do wyraźnych wskazań lekarza bądź dietetyka.